Shloka 13
कुरुनन्दन! इन्द्रको खड़ा देखकर भी वृत्रासुरके मनमें न तो घबराहट हुई, न कोई भय हुआ और न इन्द्रके प्रति उसकी कोई युद्धविषयक चेष्टा ही हुई ।। ततः समभवद् युद्ध त्रैलोक्यस्य भयंकरम् । शक्रस्य च सुरेन््द्रस्य वृत्रस्य च महात्मन:,फिर तो देवराज इन्द्र और महामनस्वी वृत्रासुरमें भारी युद्ध छिड़ गया, जो तीनों लोकोंके मनमें भय उत्पन्न करनेवाला था
tataḥ samabhavad yuddhaṃ trailokyasya bhayaṅkaram | śakrasya ca surendrasya vṛtrasya ca mahātmanaḥ ||
കുരുനന്ദനാ! ഇന്ദ്രൻ നിൽക്കുന്നതു കണ്ടിട്ടും വൃത്രന്റെ മനസ്സിൽ കലക്കമില്ല, ഭയമില്ല, ഇന്ദ്രനോടുള്ള അതിവേഗ യുദ്ധചേഷ്ടയും ഇല്ല. പിന്നെ ദേവേന്ദ്രൻ ശക്രനും മഹാത്മാവായ വൃത്രനും തമ്മിൽ ത്രിലോകത്തെയും ഭീതിയിലാഴ്ത്തുന്ന മഹായുദ്ധം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even when a conflict becomes inevitable, inner steadiness matters: Vṛtra is portrayed as unshaken by fear or agitation, suggesting that true strength is composure and moral gravity, not mere aggression. The verse also frames war as a cosmic event affecting the order of the worlds, reminding the listener that actions—especially violent ones—carry far-reaching ethical consequences.
Bhīṣma describes the moment when a dreadful battle begins between Indra (Śakra), king of the gods, and Vṛtra. The clash is so intense that it inspires fear across the three worlds, marking it as more than a personal duel—an upheaval with universal impact.