Shloka 8
Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
Devanagari script
सम्प्रसक्तमना भोगान् विसृज्य पितृसंचितान् । परिक्षीण: परस्वानामादानं साधु मन्यते,फिर वह मनुष्य भोगोंमें आसक्तचित्त होकर क्रमश: बाप-दादोंकी रखी हुई कमाईको उड़ाकर कंगाल हो जाता है और दूसरोंके धनको हड़प लेना अच्छा मानने लगता है
Transliteration
samprasaktamanā bhogān visṛjya pitṛsañcitān | parikṣīṇaḥ parasvānām ādānaṃ sādhu manyate ||
Translation
പിന്നീട് ഭോഗങ്ങളിൽ ആസക്തമായ മനസ്സോടെ അവൻ പിതാക്കന്മാർ സമ്പാദിച്ച ധനം ക്രമേണ ചിതറിക്കുന്നു. ദാരിദ്ര്യത്തിൽ ക്ഷീണിച്ചപ്പോൾ, മറ്റുള്ളവരുടെ ധനം കൈക്കലാക്കുന്നതും നന്നെന്നു കരുതിത്തുടങ്ങുന്നു.
Word by Word
सम्प्रसक्तमनाone whose mind is fully attached
सम्प्रसक्तमना:
Karta
TypeAdjective
Rootसम्प्रसक्त-मनस्
FormMasculine, Nominative, Singular
भोगान्enjoyments, pleasures
भोगान्:
Karma
TypeNoun
Rootभोग
FormMasculine, Accusative, Plural
विसृज्यhaving squandered/abandoned
विसृज्य:
TypeVerb
Rootवि-सृज्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
पितृसंचितान्accumulated by the forefathers
पितृसंचितान्:
Karma
TypeAdjective
Rootपितृ-संचित
FormMasculine, Accusative, Plural
परिक्षीणःimpoverished, reduced
परिक्षीणः:
Karta
TypeAdjective
Rootपरि-क्षीण
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle used adjectivally)
परस्वानाम्of others' wealth/property
परस्वानाम्:
TypeNoun
Rootपर-स्व
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
आदानम्taking, appropriation
आदानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआ-दा
FormNeuter, Accusative, Singular, ल्युट् (action noun)
साधुgood, proper(ly)
साधु:
TypeIndeclinable
Rootसाधु
मन्यतेthinks/considers
मन्यते:
TypeVerb
Rootमन्
FormLat (present), Atmanepada, Third, Singular
Speaker
जनक उवाच
Characters & Entities
J
JanakaA
ancestors (pitṛ)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes