Shloka 11
उभे सत्यानृते त्यक्त्वा शोकानन्दौ प्रियाप्रिये भयाभयं च संत्यज्य स प्रशान्तो निरामय:,वह सत्य-असत्य, हर्ष-शोक, प्रिय-अप्रिय तथा भय-अभय आदि सभी द्वद्धोंको त्यागकर अत्यन्त शान्त और निर्विकार हो जाता है
ubhe satyānṛte tyaktvā śokānandau priyāpriye bhayābhayaṃ ca saṃtyajya sa praśānto nirāmayaḥ
സത്യവും അസത്യവും—ഇരുവരെയും ആസക്തിയുടെ വിഷയമായി ഉപേക്ഷിച്ച്, ശോക-ആനന്ദം, പ്രിയ-അപ്രിയം, ഭയം-അഭയം എന്നീ ദ്വന്ദ്വങ്ങൾ ത്യജിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ പരമശാന്തനും അന്തർക്ലേശരഹിതനുമായിത്തീരും.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches transcendence of dvandvas (pairs of opposites). By giving up attachment to labels and extremes—truth/untruth as objects of fixation, joy/sorrow, like/dislike, fear/fearlessness—a person becomes praśānta (deeply serene) and nirāmaya (free from inner disturbance).
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and the path to peace after the war. Here he emphasizes inner renunciation and steadiness of mind as a foundation for liberation-oriented living.