Shloka 21
राजधर्मः—राष्ट्ररक्षणं, दण्डनीतिः, हयग्रीवोपाख्यानम्
Royal Duty: Protection, Penal Policy, and the Hayagrīva Exemplum
एवमेतानि कालेन प्रियद्वेष्पाणि भागश: । जीवेषु परिवर्तन्ते दुःखानि च सुखानि च,इस प्रकार ये प्रिय और अप्रिय भाव ही दुःख और सुख बनकर अलग-अलग सभी जीवोंको प्राप्त होते रहते हैं
evametāni kālena priyadveṣyāṇi bhāgaśaḥ | jīveṣu parivartante duḥkhāni ca sukhāni ca ||
ഇങ്ങനെ കാലക്രമത്തിൽ പ്രിയവും അപ്രിയവും തത്തത്ത ഭാഗങ്ങളായി ജീവികളിൽ മാറിമാറി സഞ്ചരിക്കുന്നു; അവ തന്നെയാണ് ദുഃഖമായും സുഖമായും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്.
व्यास उवाच
Educational Q&A
Pleasure and pain arise from what one deems pleasant or unpleasant, and these experiences continually change with time; therefore one should cultivate steadiness and detachment rather than clinging to transient states.
Vyāsa is instructing within the Śānti Parva’s reflective discourse, emphasizing that time causes alternating cycles of happiness and sorrow to move through all beings, framing a counsel toward equanimity.