Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

सूक्ष्मभूत-भूतात्मविज्ञानम्

Knowing the subtle principle and the bhūtātman through yoga

एवं सर्वमहिंसायां धर्मार्थमपिधीयते । अमृत: स नित्यं वसति यो हिंसां न प्रपद्यते,जैसे पैरोंद्वारा चलनेवाले अन्य प्राणियोंके सम्पूर्ण पदचिह्न हाथीके पदचिह्ममें समा जाते हैं, उसी प्रकार सारा धर्म और अर्थ अहिंसाके अन्तर्भूत है। जो किसीकी हिंसा नहीं करता, वह सदा अमृत (जन्म और मृत्युके बन्धनसे मुक्त) होकर निवास करता है

evaṁ sarva-mahiṁsāyāṁ dharmārtham apidhīyate | amṛtaḥ sa nityaṁ vasati yo hiṁsāṁ na prapadyate ||

കാലുകളാൽ നടക്കുന്ന മറ്റു ജീവികളുടെ പാദമുദ്രകൾ എല്ലാം ആനയുടെ പാദമുദ്രയിൽ ലയിക്കുന്നതുപോലെ, ധർമ്മവും അർത്ഥവും സമ്പൂർണ്ണ അഹിംസയിൽ തന്നെ ഉൾക്കൊള്ളപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഏതൊരു ജീവിയെയും ഹിംസിക്കാത്തവൻ നിത്യവും ‘അമൃതൻ’—ജന്മമരണബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് വിമുക്തൻ—ആയി വസിക്കുന്നു.

[{'term''evaṁ', 'meaning': 'thus
[{'term':
in this manner'}, {'term''sarva-mahiṁsā', 'meaning': 'complete non-violence
in this manner'}, {'term':
universal harmlessness toward all beings'}, {'term''dharma', 'meaning': 'righteous duty
universal harmlessness toward all beings'}, {'term':
sustaining order'}, {'term''artha', 'meaning': 'worldly good
sustaining order'}, {'term':
purpose'}, {'term''apidhīyate', 'meaning': 'is enclosed/contained
purpose'}, {'term':
is subsumed'}, {'term''amṛtaḥ', 'meaning': 'deathless
is subsumed'}, {'term':
liberated from mortality'}, {'term''nityam', 'meaning': 'always
liberated from mortality'}, {'term':
perpetually'}, {'term''vasati', 'meaning': 'dwells
perpetually'}, {'term':
abides'}, {'term''hiṁsā', 'meaning': 'injury
abides'}, {'term':
harm to living beings'}, {'term''na prapadyate', 'meaning': 'does not resort to
harm to living beings'}, {'term':

व्यास उवाच

V
Vyāsa