Shloka 90
योग–सांख्यसमन्वयः, रथोपमा, व्यक्त–अव्यक्तविवेकः
Yoga–Sāṃkhya Synthesis, Chariot Allegory, and the Vyakta–Avyakta Distinction
अशथेड़िितं वज्रधरस्य नारद: श्रियश्व देव्या मनसा विचारयन् | श्रियै शशंसामरदृष्टपौरुष: शिवेन तत्रागमनं महर्षिभि:,उस समय अमरोंके पौरुषको प्रत्यक्ष देखनेवाले देवर्षि नारदजीने अन्य महर्षियोंके साथ मिलकर वज्धारी इन्द्र और लक्ष्मीदेवीके संकेतपर मन-ही-मन विचार करके वहाँ लक्ष्मीजीके शुभागमनकी प्रशंसा की और उनका पदार्पण सम्पूर्ण लोकोंके लिये मंगलकारी बताया
aśatheḍitaṁ vajradharasya nāradaḥ śriyaś ca devyā manasā vicārayan | śriyai śaśaṁsāmaradṛṣṭapauruṣaḥ śivena tatrāgamanaṁ maharṣibhiḥ ||
അപ്പോൾ അമരന്മാരുടെ വീര്യം നേരിൽ കണ്ട ദേവർഷി നാരദൻ, യാതൊരു കപടവുമില്ലാതെ, വജ്രധരനായ ഇന്ദ്രന്റെയും ദേവി ശ്രീയുടെയും അഭിപ്രായം മനസ്സിൽ ധരിച്ചു അന്തർമുഖമായി ആലോചിച്ചു. തുടർന്ന് മഹർഷിമാരോടൊപ്പം അവിടെ ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ ശുഭാഗമനം പ്രശംസിച്ചു; അവളുടെ പാദാര്പണം സർവലോകങ്ങൾക്കും മംഗളകരമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു.
शक्र उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that auspicious outcomes arise when wise beings act with sincerity (aśatheḍitam) and align their intentions with dharma; the presence of Śrī (prosperity and well-being) is portrayed as universally beneficial when welcomed and affirmed by sages.
Nārada, having observed the gods’ prowess, mentally considers Indra’s and Śrī’s intention and then publicly praises Śrī’s auspicious arrival at that place, noting that her coming—along with the great sages—will bring welfare to all worlds.