Shloka 8
Brāhmaṇa-kṛtya, Āśrama-niyama, and Dāna-prasaṃsā
Duties of the Brāhmaṇa, āśrama discipline, and praise of giving
एक: शास्ता न द्वितीयो<5स्ति शास्ता गर्भ शयानं पुरुषं शास्ति शास्ता । तेनानुयुक्त: प्रवणादिवोदकं यथा नियुक्तोडस्मि तथा वहामि
bhīṣma uvāca | ekaḥ śāstā na dvitīyo 'sti śāstā garbhaśayānaṁ puruṣaṁ śāsti śāstā | tenānuyuktaḥ pravaṇādivodakaṁ yathā niyukto 'smi tathā vahāmi ||
ഭരിക്കുന്നവൻ ഒരുത്തൻ മാത്രം; രണ്ടാമൻ ഇല്ല. അതേ നിയന്താവാണ് ഗർഭത്തിൽ ശയിക്കുന്ന ജീവനെയും ഭരിക്കുന്നത്. താഴോട്ടേക്ക് വെള്ളം ഒഴുകുന്നതുപോലെ, ജീവിയും അവന്റെ നിയോഗത്താൽ അവൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന ദിശയിലേക്കേ നീങ്ങുന്നു; അതുപോലെ എനിക്ക് ഏൽപ്പിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ ഞാൻ എന്റെ ഭാരം വഹിക്കുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches that a single supreme Governor (Īśvara) directs all beings, even from the womb; individual actions unfold according to that higher ordination, like water naturally flowing down a slope.
In the Shanti Parva’s instruction to Yudhishthira, Bhishma explains the principle of divine governance and how beings—including himself—carry out their roles as assigned, emphasizing humility and acceptance of one’s appointed duty.