Shloka 24
Prahlāda–Indra Saṃvāda: Kartṛtva (Agency) and Svabhāva (Nature) in the Causation of Karma
प्रवृत्त नोपरुन्धेत शनैरग्निमिवेन्धयेत् । ज्ञानान्वितं तथा ज्ञानमर्कवत् सम्प्रकाशते
pravṛtta noparundheta śanair agnim ivendhayet | jñānānvitaṃ tathā jñānam arkavat samprakāśate ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ഒരിക്കൽ ആരംഭിച്ചതു ബലമായി തടയരുത്; പകരം ഇന്ധനം ചേർത്ത് അഗ്നിയെ പതുക്കെ വളർത്തുന്നതുപോലെ അതിനെ ക്രമേണ പോഷിപ്പിക്കണം. അതുപോലെ, സമ്യക് ബോധവും വിവേകവും പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ജ്ഞാനം സൂര്യനെപ്പോലെ തെളിഞ്ഞ് പ്രകാശിക്കുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Do not suppress a wholesome process once it has begun; instead, cultivate it steadily. Knowledge matures through gradual nourishment and, when joined with discernment, becomes radiant and unmistakable—like sunlight.
In Shanti Parva, Bhishma is instructing on dharma and right conduct. Here he uses two images—tending a fire and the sun’s brilliance—to advise patient, incremental strengthening of inner understanding rather than abrupt restraint or force.