Shloka 121
Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman
Manu’s Instruction
एवं सोमे तथा वायौ भूम्याकाशशरीरग: । सरागस्तत्र वसति गुणांस्तेषां समाचरन्,इसी प्रकार संहिताका जप करनेवाला पुरुष रागयुक्त होनेपर चन्द्रलोक, वायुलोक, भूमिलोक तथा अन्तरिक्षलोकके योग्य शरीर धारण करके वहाँ निवास करता है और उन लोकोंमें रहनेवाले पुरुषोंके गुणोंका आचरण करता रहता है
evaṃ some tathā vāyau bhūmyākāśaśarīragaḥ | sarāgas tatra vasati guṇāṃs teṣāṃ samācaran ||
ഇങ്ങനെ സംഹിത ജപിക്കുന്നവൻ രാഗസഹിതനായിരിക്കുമ്പോൾ ചന്ദ്രലോകം, വായുലോകം, ഭൂലോകം, അന്തരീക്ഷലോകം എന്നിവയ്ക്ക് യോജിച്ച ദേഹം ധരിച്ചു അവിടെ വസിക്കുന്നു; ആ ലോകങ്ങളിൽ വസിക്കുന്ന ജീവികളുടെ സ്വഭാവഗുണങ്ങളെ അനുസരിച്ച് ആചരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
विरूप उवाच
Educational Q&A
Even meritorious practice (such as japa/recitation) yields destinations shaped by one’s inner attachment: with rāga still present, one attains various realms and continues to mirror the guṇas (dispositions) prevalent there. The verse stresses that liberation requires purification from attachment, not practice alone.
Virūpa describes the post-mortem trajectory of a practitioner: the reciter, if still passionate/attached, takes on bodies appropriate to the lunar, airy, earthly, and mid-space realms, resides in them, and behaves according to the qualities of their inhabitants—illustrating a cosmological map tied to ethical psychology.