Shloka 12

Adhyāya 189: Japa—Inquiry into the Jāpaka, Method

Vidhi), and Fruit (Phala

Devanagari script

गोभ्यो वृत्ति समास्थाय पीता: कृष्युपजीविन: । स्वधर्मान्‌ नानुतिष्ठन्ति ते द्विजा वैश्यतां गता:,जिन्होंने गौओंसे तथा कृषिकर्मके द्वारा जीविका चलानेकी वृत्ति अपना ली और उसीके कारण जिनके रंग पीले पड़ गये तथा जो ब्राह्मणोचित धर्मको छोड़ बैठे, वे ही ब्राह्मण वैश्यभावको प्राप्त हुए

Transliteration

gobhyo vṛttiṃ samāsthāya pītāḥ kṛṣyupajīvinaḥ | svadharmān nānutiṣṭhanti te dvijā vaiśyatāṃ gatāḥ ||

Translation

ഭരദ്വാജൻ പറഞ്ഞു— പശുക്കളിലും കൃഷിയിലും ആശ്രയിച്ച് ഉപജീവനം സ്വീകരിച്ചു, അതിനാൽ വർണ്ണം മങ്ങിപ്പീതമായി, സ്വന്തം സ്വധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കാതിരുന്ന ദ്വിജന്മാർ— ആ ബ്രാഹ്മണർ വൈശ്യഭാവം പ്രാപിച്ചു.

Word by Word

गोभ्यःto/for the cows

वृत्तिम्livelihood; means of subsistence

समास्थायhaving adopted/taken up

पीताःyellowed; pale

कृषि-उपजीविनःthose living by agriculture

स्वधर्मान्their own (brahminical) duties

नnot

अनुतिष्ठन्तिthey do not practice/observe

तेthose; they

द्विजाःtwice-born (brahmins)

वैश्यताम्the state of being a vaiśya

गताःgone to; having attained

वैindeed

Speaker

भरद्वाज उवाच

Characters & Entities

Bharadvāja

dvija (twice-born)

Vaiśya

cows (go)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes