Shloka 13

दान-धर्म-आश्रमविधानम्

Dana, Dharma, and the Four Āśramas

Devanagari script

स एष चरते वायुरणवोत्पीडसम्भव: । आकाश स्थानमासाद्य प्रशान्तिं नाधिगच्छति,“इस प्रकार समुद्रके जलसमुदायसे प्रकट हुई यह वायु सर्वत्र विचरने लगी और आकाशके किसी भी स्थानमें पहुँचकर वह शान्त नहीं हुई

Transliteration

sa eṣa carate vāyur aṇavotpīḍa-sambhavaḥ | ākāśa-sthānam āsādya praśāntiṃ nādhigacchati |

Translation

ഇങ്ങനെ സൂക്ഷ്മകണങ്ങളുടെ അമർച്ചയിൽ നിന്ന് ജനിച്ച ആ വായു എല്ലായിടത്തും സഞ്ചരിക്കാൻ തുടങ്ങി; ആകാശത്തിലെ ഏതു പ്രദേശത്തെത്തിയാലും അതിന് ശാന്തി ലഭിച്ചില്ല.

Word by Word

सःhe/that (wind)

एषःthis

चरतेmoves/roams

वायुःwind

अणु-उत्पीड-सम्भवःarisen from the pressure/impulse of atoms (minute particles)

आकाशof the sky/space

स्थानम्place

आसाद्यhaving reached/attained

प्रशान्तिम्calm/peace

नnot

अधिगच्छतिattains/reaches

Speaker

भरद्वाज उवाच

Characters & Entities

Bharadvāja

Vāyu (wind)

Ākāśa (space)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes