Shloka 11
भक्ष्यं पेयमथालेहां यच्चान्यत् साधु भोजनम् । प्रेक्षमाणेषु यो5श्रीयान्रशंसमिति त॑ वदेत्,जो मनुष्य दूसरोंके देखते रहनेपर भी उत्तम भक्ष्य, पेय, लेह्म तथा दूसरे-दूसरे भोज्य पदार्थोंको अकेला ही खा जाता है, उसको भी नृशंस ही कहना चाहिये
bhakṣyaṃ peyam athālehāṃ yac cānyat sādhu bhojanam | prekṣamāṇeṣu yo 'śrīyān raśaṃsam iti taṃ vadet ||
ഭക്ഷ്യം, പാനം, ലേഹ്യം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റേതെങ്കിലും ഉത്തമഭോജനം—മറ്റുള്ളവർ നോക്കി നിൽക്കുമ്പോഴും അതിലെ ശ്രേഷ്ഠഭാഗം ഒറ്റയ്ക്ക് തിന്നുന്നവനെ ‘നൃശംസൻ’ (ക്രൂരൻ, നീചഹൃദയൻ) എന്നു വിളിക്കണം.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Hoarding the best food for oneself in front of others is condemned as nṛśaṃsatā—cruel, ignoble conduct. The verse upholds generosity, consideration for others, and restraint as marks of dharmic behavior.
In the Śānti Parva’s instruction on righteous conduct, Bhishma is teaching Yudhishthira ethical norms. Here he gives a concrete example: a person who consumes the choicest food alone while others watch is to be morally censured.