Shloka 8
Adhyāya 159 — Dāna–Dakṣiṇā, Āpaddharma Measures, and Prāyaścitta Classifications
Devanagari script
हरणं परवित्तानां परदाराभिमर्शनम् | वाग्वेगो मनसो वेगो निन्दावेगस्तथैव च
Transliteration
haraṇaṁ paravittānāṁ paradārābhimarśanam | vāg-vego manaso vegaḥ nindā-vegas tathaiva ca
Translation
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—പരധനം കവർന്നെടുക്കൽ, പരസ്ത്രീയെ ലംഘിക്കൽ, വാക്കിന്റെ വേഗം, മനസ്സിന്റെ വേഗം, അതുപോലെ നിന്ദയുടെ വേഗം—ഇവ മനുഷ്യനെ അധർമ്മത്തിലേക്ക് തള്ളുന്ന പ്രേരണകളാണ്; ധർമ്മാന്വേഷണത്തിൽ ഇവയെ നിയന്ത്രിക്കണം.
Word by Word
हरणम्taking away, theft
हरणम्:
Karta
TypeNoun
Rootहरण (√हृ)
FormNeuter, Nominative, Singular
परवित्तानाम्of others' wealth
परवित्तानाम्:
Karma
TypeNoun
Rootपरवित्त
FormNeuter, Genitive, Plural
परदाराभिमर्शनम्approaching/touching another's wife (adultery/violation)
परदाराभिमर्शनम्:
Karta
TypeNoun
Rootपरदाराभिमर्शन
FormNeuter, Nominative, Singular
वाक्of speech
वाक्:
Karma
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Genitive, Singular
वेगःimpulse, force
वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootवेग
FormMasculine, Nominative, Singular
मनसःof the mind
मनसः:
Karma
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Genitive, Singular
वेगःimpulse, force
वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootवेग
FormMasculine, Nominative, Singular
निन्दावेगःthe impulse to censure/abuse
निन्दावेगः:
Karta
TypeNoun
Rootनिन्दावेग
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाthus, likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes