Shloka 51
Śaraṇāgatapālana—Prastāvanā
Protection of the Refuge-Seeker: Opening of the Kapota Narrative
“राजा मछलीमारोंकी भाँति दूसरोंके मर्म विदीर्ण किये बिना, अत्यन्त क्रूर कर्म किये बिना तथा बहुतोंके प्राण लिये बिना बड़ी भारी सम्पत्ति नहीं पा सकता है ।। नास्ति जात्या रिपुर्नाम मित्र वापि न विद्यते । सामर्थ्ययोगाज्जायन्ते मित्राणि रिपवस्तथा
rājā matsyamārāṇāṃ bhāntī dūṣarāṇāṃ marma vidīrya vinā, atyanta-krūra-karmāṇi kṛtvā vinā tathā bahūnāṃ prāṇān ādāya vinā, bṛhatīṃ sampattiṃ na prāpnoti. nāsti jātyā ripur nāma mitraṃ vāpi na vidyate; sāmarthya-yogāj jāyante mitrāṇi ripavas tathā.
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—രാജാവ് മത്സ്യബന്ധകരെപ്പോലെ മറ്റുള്ളവരുടെ മർമ്മസ്ഥാനങ്ങൾ തുളച്ചുകീറാതെ, അത്യന്തം ക്രൂരകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യാതെ, അനേകരുടെ പ്രാണൻ എടുത്തുകളയാതെ മഹാസമ്പത്ത് നേടാൻ കഴിയില്ല. ജന്മം കൊണ്ടു മാത്രം ആരും ശത്രുവോ മിത്രമോ അല്ല; ശക്തിയും സാഹചര്യവും ചേർന്നാൽ മൈത്രിയും വൈരവും ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.
भीष्म उवाच