Shloka 9
आपद्धर्मे कोशबलन्यायः | Treasury, Force, and Crisis-Ethics for the King
शिर: कायानुरूपं च कर्णो नेत्रे तथैव च । तस्य वाक्चैव चेष्टा च सामान्ये राजसत्तम,शरीरके अनुरूप ही उनके मस्तक, कान और नेत्र भी थे। नृपश्रेष्ठ] उनकी वाणी और चेष्टा साधारण थी
śiraḥ kāyānurūpaṃ ca karṇau netre tathaiva ca | tasya vāk caiva ceṣṭā ca sāmānye rājasattama ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—രാജസത്തമാ! അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിരസ്സ് ശരീരത്തിന് അനുപാതമായിരുന്നു; അതുപോലെ കാതുകളും കണ്ണുകളും. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്കും ചേഷ്ടയും മാത്രം സാധാരണമായിരുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
External features may be well-formed, yet a person’s speech and conduct can remain plain; ethical evaluation should prioritize character and behavior over mere appearance.
Bhishma is describing a person to the king, noting that the individual’s bodily features were proportionate, while his speech and mannerisms were unremarkable—setting up a character portrait within Bhishma’s instruction.