Shloka 11
आपद्धर्मे कोशबलन्यायः | Treasury, Force, and Crisis-Ethics for the King
निवेद्य नामगोत्रे च पितरं च नरर्षभ । प्रदिष्टे चासने तेन शनैरहमुपाविशम्,नरश्रेष्ठ) उनके सामने नाम, गोत्र और पिताका परिचय देकर उन्हींके दिये हुए आसन पर धीरेसे बैठ गया
nivedya nāmagotre ca pitaraṁ ca nararṣabha | pradiṣṭe cāsane tena śanair aham upāviśam ||
നരശ്രേഷ്ഠാ! അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുമ്പിൽ എന്റെ പേര്, ഗോത്രം, പിതാവിന്റെ പരിചയം എന്നിവ വിനയത്തോടെ അറിയിച്ചു; അദ്ദേഹം നിർദേശിച്ച ആസനത്തിൽ ഞാൻ പതുക്കെ ഇരുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Proper conduct (ācāra) sustains dharma: one should approach others with humility, clearly state one’s identity and lineage when appropriate, and accept a host’s guidance respectfully—symbolized by sitting only when offered a seat.
Bhīṣma narrates a courteous encounter: he introduces himself by name, gotra, and father, and then, after the other person indicates a seat, he sits down slowly and respectfully.