Shloka 18
Gaṇānāṃ Vṛttiḥ — On the Sustenance and Cohesion of Assemblies
Gaṇa-nīti
पुत्रान् भ्रातृन् निगृह्नन्तो विनयन्तश्न तान् सदा । विनीतांश्व प्रगृह्नन्तो विवर्धन्ते गणोत्तमा:
putrān bhrātṝn nigṛhṇanto vinayantaś ca tān sadā | vinītāṁś ca pragṛhṇanto vivardhante gaṇottamāḥ ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു— ഗണരാജ്യത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠർ സ്വന്തം പുത്രന്മാരും സഹോദരന്മാരും കുപഥത്തിലേക്ക് വഴുതിയാൽ അവരെ നിയന്ത്രിച്ച് ശിക്ഷിക്കുന്നു; എപ്പോഴും വിനയവും ശാസനവും പഠിപ്പിക്കുന്നു. അവർ നന്നായി ശിക്ഷിതരായാൽ മഹത്തായ ആദരത്തോടെ അവരെ സ്വീകരിച്ച് നിലനിർത്തുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അവർ പ്രത്യേകമായി സമൃദ്ധിയിലേക്കുയരുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A leader committed to dharma must apply discipline impartially—even toward close relatives—correcting wrongdoing through restraint and instruction, and then honoring those who reform; such balanced governance leads to collective prosperity.
In Bhishma’s counsel on righteous rule and social order in the Shanti Parva, he describes the conduct of exemplary leaders: they punish and restrain erring sons and brothers, educate them continuously, and later reintegrate and honor them once they become disciplined.