Shloka 19
भীমेन युधिष्ठिरस्य त्यागवृत्तेः प्रतिषेधः
Bhīma’s Rebuttal of Yudhiṣṭhira’s Renunciatory Inclination
कथं तस्मात् समुत्पन्नास्तन्निष्ठास्तदुपाश्रया: । तदेव निन्दां भाषेयुर्धाता तत्र न गहति
kathaṃ tasmāt samutpannās tan-niṣṭhās tad-upāśrayāḥ | tad eva nindāṃ bhāṣeyur dhātā tatra na gahate ||
ഭീമൻ പറഞ്ഞു—ആ ക്ഷാത്രധർമ്മത്തിൽ നിന്നുതന്നെ ജനിച്ച്, അതിൽ തന്നെ നിഷ്ഠയോടെ നിലകൊണ്ട്, അതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് ജീവിക്കുന്നവർ, അതേ വീരധർമ്മത്തെ എങ്ങനെ നിന്ദിക്കും? നിന്ദ പറയേണ്ടിവന്നാൽ, ക്ഷത്രിയർക്കായി യുദ്ധധർമ്മം വിധിച്ച ആ വിധാതാവിന്മേലല്ലേ അത് ചേരേണ്ടത്?
भीम उवाच
Educational Q&A
Bhīma argues that those whose identity and livelihood rest upon kṣatriya-dharma cannot coherently denounce it; if one insists on blaming the existence of war-duty, the blame would logically be directed toward the cosmic Ordainer who instituted that social-ethical role.
In the Shānti Parva’s reflective setting, Bhīma speaks in defense of warrior-duty, challenging the idea of censuring kṣātra-dharma and shifting the discussion toward the source of such duties—divine ordinance (Dhātā) and the structure of dharma itself.