Shloka 18
Kārttikeya-Abhiṣecana: Mātṛgaṇa-Nāma Saṃkīrtana and Skanda’s Commission
बहुलत्वाच्च नोक्ता ये विविधा देवतागणा: । ते कुमाराभिषेकार्थ समाजग्मुस्ततस्तत:,रुद्रर्वसुभिरादित्यैरश्विभ्यां च वृतः प्रभु: । महापराक्रमी इन्द्र और विष्णु, सूर्य और चन्द्रमा, धाता और विधाता, वायु और अग्नि, पूषा, भग, अर्यमा, अंश, विवस्वान्ू, मित्र और वरुणके साथ बुद्धिमान् रुद्रदेव, एकादश रुद्रणण, आठ वसु, बारह आदित्य और दोनों अश्विनीकुमार--ये सब-के-सब प्रभावशाली कुमार कार्तिकेयको घेरकर खड़े हुए संख्यामें अधिक होनेके कारण जिनके नाम यहाँ नहीं बताये गये हैं, वे सभी नाना प्रकारके देवता कुमार कार्तिकेयका अभिषेक करनेके लिये इधर-उधरसे वहाँ आ पहुँचे थे
bahulatvācca noktā ye vividhā devatāgaṇāḥ | te kumārābhiṣekārthaṃ samājagmustatastataḥ || rudrairvasubhirādityairaśvibhyāṃ ca vṛtaḥ prabhuḥ ||
വൈശംപായനൻ പറഞ്ഞു—അത്യധികസംഖ്യയാൽ ഇവിടെ പേരുപറയപ്പെടാത്ത വിവിധ ദേവഗണങ്ങൾ എല്ലാം കുമാരൻ (കാർത്തികേയൻ) അഭിഷേകത്തിനായി എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമായി അവിടെ സമവേതരായി. രുദ്രന്മാർ, വസുക്കൾ, ആദിത്യന്മാർ, ഇരുവശ്വിനീകുമാരന്മാർ എന്നിവരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ആ പ്രഭു ദിവ്യസമൂഹത്തിന്റെ മദ്ധ്യേ പ്രതിഷ്ഠിതനായി നിന്നു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how legitimate authority and honor are affirmed through collective recognition and proper ritual: even divine power is publicly established by orderly assembly, reverence, and consecration.
A vast multitude of gods gathers from all directions to perform the abhiṣeka (consecration) of Kumāra (Kārttikeya). He is depicted standing encircled by major divine classes—Rudras, Vasus, Ādityas, and the Aśvin twins—signaling a grand, universally endorsed installation.