Shloka 45
अध्याय ४ — दुर्योधनस्य असंधि-निश्चयः
Duryodhana’s Refusal of Reconciliation
न जानीते हि य: श्रेय: श्रेयसश्चावमन्यते । सक्षिप्रं भ्रश्यते राज्यान्न च श्रेयोडनुविन्दते,“जो राजा अपनी भलाईकी बात नहीं समझता और श्रेष्ठ पुरुषोंका अपमान करता है, वह शीघ्र ही राज्यसे भ्रष्ट हो जाता है। उसे कभी कल्याणकी प्राप्ति नहीं होती
na jānīte hi yaḥ śreyaḥ śreyasaś cāvamanyate | sa kṣipraṃ bhraśyate rājyān na ca śreyo 'nuvindate ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു— “സ്വന്തം ശ്രേയസ് എന്തെന്നു തിരിച്ചറിയാത്തതും, ശ്രേയസ്സിന്റെ പ്രതീകമായ സജ്ജനരെ അവമാനിക്കുന്നതുമായ രാജാവ് വേഗത്തിൽ രാജ്യം നഷ്ടപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരമായ മംഗളവും അവന് ലഭിക്കുകയില്ല.”
संजय उवाच
Educational Q&A
A ruler’s stability depends on recognizing śreyas (true welfare) and honoring the virtuous; contempt for what is genuinely good leads to rapid political collapse and blocks lasting well-being.
Sañjaya offers a moral observation within the war narrative, warning that a king who ignores beneficial guidance and insults superior, righteous persons soon loses his kingdom and fails to attain auspicious outcomes.