Shloka 26
Nāradasya Rājadharma-praśnāḥ
Nārada’s Examination of Royal Ethics
कच्चिद् वृत्तिमुदासीने मध्यमे चानुमन्यसे । कच्चिदात्मसमा वृद्धा: शुद्धा: सम्बोधनक्षमा:,क्या तुम्हें इस बातका अनुमान है कि उदासीन एवं मध्यम व्यक्तियोंके प्रति कैसा बर्ताव करना चाहिये? वीर! तुमने अपने स्वयंके समान विश्वसनीय वृद्ध, शुद्ध हृदयवाले, किसी बातको अच्छी तरह समझानेमें समर्थ, उत्तम कुलमें उत्पन्न और अपने प्रति अत्यन्त अनुराग रखनेवाले पुरुषोंको ही मन्त्री बना रखा है न? क्योंकि भारत! राजाकी विजयप्राप्तिका मूल कारण अच्छी मन्त्रणा (सलाह) और उसकी सुरक्षा ही है, (जो सुयोग्य मन्त्रीके अधीन है)
kaccid vṛttim udāsīne madhyame cānumanyase | kaccid ātmasamā vṛddhāḥ śuddhāḥ sambodhanakṣamāḥ |
നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഉദാസീനരോടും മധ്യമപഥം സ്വീകരിക്കുന്നവരോടും എങ്ങനെയൊരു പെരുമാറ്റം വേണമെന്ന് നീ ശരിയായി നിശ്ചയിച്ച് നിയന്ത്രിക്കുന്നുണ്ടോ? കൂടാതെ നിനക്കു തുല്യമായ നിഷ്ഠയുള്ള, വയോധികരും ശുദ്ധഹൃദയരുമായ, വ്യക്തമായ ഉപദേശം നൽകാൻ കഴിവുള്ളവരെയാണോ നീ മന്ത്രിമാരാക്കി നിയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്?
नारद उवाच
Educational Q&A
A ruler must have a clear, ethically grounded policy toward neutrals and moderates, and must rely on ministers who are experienced, pure-minded, and capable of giving and communicating sound counsel.
Nārada questions the king in a diagnostic, advisory style, checking whether the king’s governance is supported by prudent policy and by competent, trustworthy elders serving as ministers.