Shloka 58
Adhyāya 45 — Duryodhana’s Distress, Śakuni’s Counsel, and the Summons for Dyūta
सिद्धार्था वसुमन्तश्न सा त्वं प्रीतिमवाप्रुहि । अनुज्ञातस्त्वया चाहं द्वारकां गन्तुमुत्सहे,'परंतु आपका द्वारकापुरी जाना भी आवश्यक ही है।' उनके ऐसा कहनेपर महायशस्वी धर्मात्मा श्रीहरि युधिष्ठिरको साथ ले बुआ कुन्तीके पास गये और प्रसन्नतापूर्वक बोले--“बुआजी! तुम्हारे पुत्रोंने अब साम्राज्य प्राप्त कर लिया, उनका मनोरथ पूर्ण हो गया। वे सब-के-सब धन तथा रत्नोंसे सम्पन्न हैं। अब तुम इनके साथ प्रसन्नतापूर्वक रहो। यदि तुम्हारी आज्ञा हो तो मैं द्वारका जाना चाहता हूँ!
siddhārthā vasumantaś ca tvāṃ prītim avāpruhi | anujñātas tvayā cāhaṃ dvārakāṃ gantum utsahe ||
“നിന്റെ അഭിലാഷം സഫലമായി; നീ ധനസമ്പത്താൽ സമൃദ്ധയാണ്; അതിനാൽ ശാന്തിയും സന്തോഷവും പ്രാപിക്കൂ. നീ എനിക്ക് അനുവാദം തരുന്നുവെങ്കിൽ ഞാനും ദ്വാരകയിലേക്കു പോകാൻ സന്നദ്ധനാണ്.” ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ധർമ്മാത്മാവും മഹായശസ്സുള്ളവനുമായ ശ്രീഹരി യുദ്ധിഷ്ഠിരനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് കുന്തിയുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു, സ്നേഹസന്തോഷത്തോടെ വീണ്ടും പറഞ്ഞു— “അമ്മായി! നിന്റെ പുത്രന്മാർ സാമ്രാജ്യം പ്രാപിച്ചു… നിന്റെ അനുമതി ഉണ്ടെങ്കിൽ ഞാൻ ദ്വാരകയിലേക്കു പോകുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even after success and the attainment of power, one should seek inner contentment (prīti) and act with propriety—especially by requesting permission from elders and honoring family bonds. Prosperity is framed as meaningful when accompanied by peace, gratitude, and respectful conduct.
Kṛṣṇa, described as righteous and renowned, accompanies Yudhiṣṭhira to Kuntī. He tells her that her sons have achieved sovereignty and prosperity, urges her to live happily with them, and then asks her permission to depart for Dvārakā.