Shloka 24
Bhīṣma–Śiśupāla-saṃvādaḥ
Bhishma and Shishupala’s exchange in the assembly
दारयोर्यस्य चान्येन मिषत:ः प्राज्ञमानिन: । तव जातान्यपत्यानि सज्जनाचरिते पथि,उन्हींकी दोनों विधवा पत्नियोंके गर्भसे तुम-जैसे पण्डितमानीके देखते-देखते दूसरे पुरुषद्वारा संतानें उत्पन्न की गयीं, फिर भी तुम अपनेको साधु पुरुषोंके मार्गपर स्थिर मानते हो
dārayoḥ yasya cānyena miṣataḥ prājñamāninaḥ | tava jātāny apatyāni sajjanācarite pathi ||
സ്വയം പണ്ഡിതനെന്ന് അഭിമാനിക്കുന്ന നീ നോക്കി നിൽക്കേ, നിന്റെ രണ്ടു വിധവാഭാര്യകളുടെ ഗർഭത്തിൽ മറ്റൊരു പുരുഷനാൽ സന്താനം ജനിച്ചു; എന്നിട്ടും നീ സജ്ജന്മാരുടെ ആചാരപഥത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവനെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നു.
शिशुपाल उवाच
Educational Q&A
The verse frames a moral accusation: claiming alignment with the ‘path of the virtuous’ is challenged when one’s conduct (or tolerated circumstances) is portrayed as violating accepted standards of propriety and honor. It highlights how dharma is contested in public discourse through appeals to reputation and social norms.
Śiśupāla is delivering a hostile critique in the royal assembly, using a pointed allegation about another man fathering children through the addressee’s widowed wives, to undermine the addressee’s claim to wisdom and righteous conduct.