Shloka 21

Jarāsandha as Obstacle to the Rājasūya — Kṛṣṇa’s Strategic Genealogical Brief

Sabhā Parva, Adhyāya 13

Devanagari script

येनाभिषिक्तो नृपतिर्वारुणं गुणमृच्छति । तेन राजापि त॑ कृत्स्नं सम्राडुगुणमभीप्सति,“महाराज! राजसूययज्ञके द्वारा अभिषिक्त होनेपर राजा वरुणके गुणोंको प्राप्त कर लेता है; इसलिये प्रत्येक नरेश उस यज्ञके द्वारा सम्राट्के समस्त गुणोंको पानेकी अभिलाषा रखता है

Translation

മഹാരാജാവേ! രാജസൂയയാഗത്തിലൂടെ അഭിഷിക്തനായ നൃപതി വരുണന്റെ ഗുണങ്ങൾ പ്രാപിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഓരോ രാജാവും ആ യാഗം വഴി സമ്രാട്ടിന്റെ സമസ്ത ഗുണങ്ങളും നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു।

Word by Word

येनby which (rite)

अभिषिक्तःhaving been consecrated/anointed

नृपतिःthe king

वारुणम्Varuṇa's; pertaining to Varuṇa

गुणम्quality, attribute

ऋच्छतिattains, reaches

तेनtherefore/by that

राजाa king

अपिalso, even

तत्that (rite/thing)

कृत्स्नम्entire, whole

सम्राट्-गुणम्the qualities of an emperor (samrāṭ)

अभीप्सतिdesires, longs for

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes