Shloka 49
नकुल: सहदेवश्न पाण्डवश्व वृकोदर: । सात्यकिश्न महाराज वृष्णीनां प्रवरो रथ:
sañjaya uvāca |
nakulaḥ sahadevaś ca pāṇḍavaś ca vṛkodaraḥ |
sātyakiś ca mahārāja vṛṣṇīnāṃ pravaro rathaḥ ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—രാജേന്ദ്രാ! നകുലനും സഹദേവനും, പാണ്ഡവൻ വൃകോദരൻ (ഭീമൻ), വൃഷ്ണിവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠ മഹാരഥൻ സാത്യകി—സൂതനന്ദനൻ കർണ്ണൻ വധിക്കപ്പെട്ടതിനു ശേഷം കുന്തീപുത്രൻ അർജുനനെ പുകഴ്ത്താൻ തുടങ്ങി. ആ നിർണായക വീഴ്ചയ്ക്കുശേഷം പാണ്ഡവരും അവരുടെ മിത്രങ്ങളും വിജയം മാത്രമല്ല, യുദ്ധധർമ്മത്തിന്റെ ഭാരത്തിനിടയിലും തങ്ങളുടെ കാര്യം താങ്ങിനിർത്തിയ അർജുനന്റെ അചഞ്ചല പരാക്രമവും ദൃഢനിശ്ചയവും മഹത്വപ്പെടുത്തി.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how, after a pivotal and morally weighty victory, righteous allies acknowledge merit and steadfastness. Praise here functions as recognition of disciplined courage and loyalty to one’s cause amid the ethical burden of war.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that leading Pāṇḍava-side warriors—Nakula, Sahadeva, Bhīma (Vṛkodara), and Sātyaki—begin praising Arjuna after Karṇa has been slain, marking a decisive turn in the battle.