Shloka 54
तस्मादन्यद् योजय सव्यसाचि- ज्लिति स्मोक्तोड्योजयत् सव्यसाची । ततो दिश: प्रदिशश्चापि सर्वा: समावृणोत् सायकैर्भूरितेजा:
tasmād anyad yojaya savyasāci-jliti smoktoḍyojayat savyasācī | tato diśaḥ pradiśaś cāpi sarvāḥ samāvṛṇot sāyakair bhūritejāḥ ||
“അതുകൊണ്ട്, ഹേ സവ്യസാചി, മറ്റൊന്ന് (അസ്ത്രം/ഉപായം) യോജിപ്പിക്ക!” എന്നു പറഞ്ഞ് പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെട്ട സവ്യസാചി മറ്റൊന്ന് പ്രവർത്തിപ്പിച്ചു. പിന്നെ ആ ഭൂരിതേജസ്സുള്ള യോദ്ധാവ് അമ്പുകളാൽ എല്ലാ ദിക്കുകളും ഉപദിക്കുകളും മൂടി.
संजय उवाच
Educational Q&A
Within the Mahābhārata’s war-ethic, the verse highlights kṣatriya-dharma: when confronted with grave danger, a warrior may intensify his means to protect his side and restore tactical balance. The moral tension is not celebration of violence, but the duty-bound response under battlefield necessity.
Sañjaya narrates that Arjuna (Savyasācin), prompted to employ another measure/weapon, deploys it and unleashes such a torrent of arrows that all directions and intermediate quarters appear covered—signaling a decisive surge in his offensive.