Shloka 83
इस प्रकार श्रीमह्माभारत कर्णपर्वमें दुःशासनवधविषयक तिरासीवाँ अध्याय पूरा हुआ,उवाच वचन कर्ण प्राप्तकालमरिंदमम् | युद्धमें शोभा पानेवाले शल्य कर्णकी आकृति देखकर ही उसके मनका भाव समझ गये; अतः शत्रुदमन कर्णसे यह समयोचित वचन बोले--
iti prakāraṁ śrīmahābhārate karṇaparvaṇi duḥśāsana-vadha-viṣayakaḥ trayāśītitamo 'dhyāyaḥ samāptaḥ | sañjaya uvāca—vacanaṁ karṇaṁ prāptakālam ariṁdamam | yuddhe śobhā-pānavāle śalyaḥ karṇasya ākṛtiṁ dṛṣṭvaiva tasya manobhāvaṁ jñātavān; ataḥ śatrudamanaṁ karṇaṁ prati idaṁ samayocitaṁ vacanaṁ abravīt—
ഇങ്ങനെ ശ്രീമഹാഭാരതത്തിലെ കർണപർവത്തിൽ ദുഃശാസനവധവിഷയകമായ ത്ര്യശീതിതമ അധ്യായം സമാപ്തമായി. അപ്പോൾ യുദ്ധശോഭനനായ ശല്യൻ കർണന്റെ രൂപം മാത്രം കണ്ടുതന്നെ അവന്റെ അന്തർഭാവം ഗ്രഹിച്ചു; അതിനാൽ ശത്രുദമനായ കർണനോട് ശല്യൻ സമയോചിതമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു।
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights discernment and timely counsel: a leader or charioteer should read a warrior’s mental state and respond with words appropriate to the moment, especially when ethical pressure and battlefield urgency demand clarity.
This is a colophon-like transition: it announces the completion of a chapter focused on Duḥśāsana’s death, then sets the scene for the next exchange—Śalya perceives Karṇa’s mood from his appearance and begins to address him with timely advice.