Shloka 17
कर्णेन मे महाबाहो सर्वसैन्यस्यथ पश्यत:,“महाधनुर्धर! महाबाहो! मैं युद्धमें यत्नपूर्वक लगा हुआ था, किंतु कर्णने सारी सेनाके देखते-देखते अपने बाणोंद्वारा मेरे कवच, ध्वज, धनुष, शक्ति, घोड़े और बाणोंके टुकड़े- टुकड़े कर डाले हैं!
sañjaya uvāca — karṇena me mahābāho sarvasainyasya atha paśyataḥ; mahādhanurdhara mahābāho yuddhe yatnapūrvakaṃ lagna āsam, kintu karṇena sarvasainyasya paśyataḥ svabāṇaiḥ mama kavaca-dhvaja-dhanuḥ-śakti-aśva-bāṇānāṃ khaṇḍa-khaṇḍaṃ kṛtam.
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—മഹാബാഹോ! സർവ്വസൈന്യവും നോക്കിനിൽക്കെ, ഞാൻ യുദ്ധത്തിൽ പരമശ്രമത്തോടെ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നിട്ടും, മഹാധനുർധരനായ കർണ്ണൻ തന്റെ ശരങ്ങളാൽ എന്റെ കവചം, ധ്വജം, ധനുസ്സ്, ശക്തി, കുതിരകൾ, ശരങ്ങൾ—എല്ലാം തകർത്തു തുണ്ടുതുണ്ടാക്കി.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the tension between personal effort (yatna) and overpowering force on the battlefield: even a diligent warrior can be undone when confronted by a superior archer. Ethically, it underscores how public witnessing (sarvasainyasya paśyataḥ) shapes honor and reputation in kṣatriya warfare.
Sanjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Karna, in full view of the assembled army, used his arrows to smash the narrator’s key martial supports—armor, standard, weapons, horses, and arrows—reducing them to fragments despite the narrator’s strenuous engagement in combat.