Shloka 30
कर्णपर्व — अध्याय ५७
Arjuna’s targeted advance; Śalya–Karṇa dialogue; interception attempts
वैदूर्यदण्डांश्व शुभान् पतितानड्कुशान् भुवि । बद्धा: सादिभुजाग्रेषु सुवर्णविकृता: कशा:,“जिनमें वैदूर्यमणिके डंडे लगे हुए हैं, ऐसे बहुत-से सुन्दर अंकुश पृथ्वीपर पड़े हैं। सवारोंके हाथोंमें सटे हुए कितने ही सुवर्णनिर्मित कोड़े कटकर गिरे हैं
sañjaya uvāca
vaidūryadaṇḍāṁś ca śubhān patitān aṅkuśān bhuvi |
baddhāḥ sādibhuja-agreṣu suvarṇa-vikṛtāḥ kaśāḥ ||
ഭൂമിയിൽ വൈദൂര്യമണി പതിച്ച ദണ്ഡങ്ങളുള്ള അനേകം മനോഹരമായ അങ്കുശങ്ങൾ വീണുകിടന്നു. സവാരികളുടെ കൈകളിൽ ചേർന്നു പിടിച്ചിരുന്ന സ്വർണ്ണനിർമ്മിതമായ പല ചാട്ടകളും മുറിഞ്ഞ് വീണിരുന്നു.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the fragility of worldly power and control: even the tools meant to direct and restrain (goads and whips) are shattered in war, suggesting how violence dissolves order and mastery.
Sañjaya describes the battlefield aftermath: ornate goads with gem-studded handles and gold-made whips that had been in riders’ hands are now cut off and lying on the ground, indicating intense fighting and the fall of charioteers/horsemen.