Shloka 1133
अर्जुनस्य शीघ्रप्रयाणं भीम-शकुनियुद्धं च
Arjuna’s Rapid Advance and the Bhīma–Śakuni Encounter
Devanagari script
काजञ्चनस्तम्भसदृशं भिन्न हेमगिरिं यथा । उस समय सब लोगोंने देखा कि सुदक्षिणका छोटा भाई काम्बोजदेशीय वीर जो देखनेमें अत्यन्त प्रिय, कमल-दलके समान नेत्रोंसे सुशोभित तथा सोनेके खम्भेके समान ऊँचा कदका था, मारा जाकर विदीर्ण हुए सुवर्णमय पर्वतके समान धरतीपर पड़ा है
Translation
അപ്പോൾ എല്ലാവരും കണ്ടു—സുദക്ഷിണന്റെ ഇളയ സഹോദരനായ കാംബോജദേശീയ വീരൻ, ദർശനത്തിൽ അത്യന്തം പ്രിയൻ, കമലദളസമാന നേത്രങ്ങളാൽ ശോഭിതൻ, സ്വർണ്ണസ്തംഭംപോലെ ഉയർന്ന ദേഹമുള്ളവൻ—ഹതനായി ഭൂമിയിൽ വീണുകിടക്കുന്നു; പിളർന്ന സ്വർണ്ണമയ പർവ്വതംപോലെ।
Word by Word
काञ्चन-स्तम्भ-सदृशम्like a golden pillar
काञ्चन-स्तम्भ-सदृशम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकाञ्चन + स्तम्भ + सदृश
FormNeuter, Accusative, Singular
भिन्नम्split, shattered
भिन्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootभिद् (क्त)
FormNeuter, Accusative, Singular
हेम-गिरिम्a golden mountain
हेम-गिरिम्:
Karma
TypeNoun
Rootहेम + गिरि
FormMasculine, Accusative, Singular
यथाas, like
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes