Shloka 7
कर्णपर्व — द्विचक्रिकी युद्धपरिस्थिति: धृष्टद्युम्न- द्रौणि-संघर्षः तथा अर्जुन-रक्षणम्
Chapter 42
सखिभावेन सौहार्दान्मित्रभावेन चैव हि । कारणैस्त्रिभिरेतैस्त्वं शल्य जीवसि साम्प्रतम्,“शल्य! एक तो तुम सारथि बनकर मेरे सखा हो गये हो, दूसरे सौहार्दवश मैंने तुम्हें क्षमा कर दिया है और तीसरे मित्र दुर्योधनकी अभीष्टसिद्धिका मेरे मनमें विचार है--इन्हीं तीन कारणोंसे तुम अबतक जीवित हो
sakhibhāvena sauhārdān mitrabhāvena caiva hi | kāraṇais tribhir etais tvaṃ śalya jīvasi sāmpratam ||
“ഹേ ശല്യാ! നീ ഇപ്പോഴും ജീവനോടെ ഇരിക്കുന്നത് മൂന്നു കാരണങ്ങളാൽ—ഒന്നാമത്, എന്റെ സാരഥിയായി നീ സഖ്യതയുടെ ബന്ധത്തിലേക്ക് വന്നിരിക്കുന്നു; രണ്ടാമത്, സൗഹൃദഭാവത്തോടെ ഞാൻ നിന്നെ ക്ഷമിച്ചു; മൂന്നാമത്, ദുര്യോധനന്റെ അഭീഷ്ടസിദ്ധി എന്റെ മനസ്സിൽ ഞാൻ കരുതുന്നു. ഈ മൂന്നു കാരണങ്ങളാൽ തന്നെയാണ് നീ ഇതുവരെ രക്ഷപ്പെട്ടത്।”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how personal bonds (companionship and friendship), deliberate forgiveness, and strategic commitment to an ally’s objective can restrain immediate retaliation even in a hostile war setting—showing ethics intertwined with political necessity.
In the Karṇa Parva context, Śalya is serving as charioteer and is being addressed sharply: the speaker explains that Śalya’s life is being spared only because of three considerations—companionship formed by the charioteer role, goodwill-based forgiveness, and the need to secure Duryodhana’s aims in the ongoing battle.