Shloka 11
Śalya’s Objection to Sārathya and Duryodhana’s Conciliation (शल्यमन्यु-प्रशमनम् / Sārathyāṅgīkāra)
ते तस्य कवचं भित्त्वा पपु: शोणितमाहवे । आशीविषा यथा नागा भित्त्वा गां सलिलं पपु:,जैसे विषधर नाग धरती फोड़कर जल पी लेते हैं, उसी प्रकार उन बाणोंने नकुलका कवच छिज्न-भिन्न करके युद्धस्थलमें उनका रक्त पी लिया
te tasya kavacaṁ bhittvā papuḥ śoṇitam āhave | āśīviṣā yathā nāgā bhittvā gāṁ salilaṁ papuḥ ||
യുദ്ധഭൂമിയിൽ ആ അമ്പുകൾ അവന്റെ കവചം ഭേദിച്ച് അവന്റെ രക്തം കുടിച്ചു—വിഷസർപ്പങ്ങൾ ഭൂമി പിളർത്തി ജലം കുടിക്കുന്നതുപോലെ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the grim truth of war: protective status and equipment (like armor) can be shattered, and life-blood itself becomes the ‘prize’ of violence. Ethically, it serves as a sobering reminder of the cost of kṣatriya conflict and the dehumanizing momentum of battle.
Sañjaya describes Nakula being struck: arrows pierce through his armor and cause heavy bleeding. The poet compares the arrows’ ‘drinking’ of blood to venomous serpents breaking through the earth to drink water.