Previous Verse
Next Verse

Shloka 383

Karṇa-parva Adhyāya 20 — Yudhiṣṭhira–Duryodhana Encounter and Escalation of Arms

सादिश्रि: पत्तिसंघाश्व निहता युधि शेरते । कितने ही घुड़सवार बड़ी उतावलीके साथ पैदल वीरोंके पास जाकर उनके द्वारा मारे गये तथा झुडं-के-झुंड पैदल सैनिक भी घुड़सवारोंकी चोटसे मारे जाकर युद्धस्थलमें सदाके लिये सो गये थे

sādiśriḥ pattisaṅghāśva nihatā yudhi śerate | kitane hī ghuṛasavāra baṛī utāvalīke sātha paidala vīroṅke pāsa jākar unake dvārā māre gaye tathā jhuṇḍa-ke-jhuṇḍa paidala sainik bhī ghuṛasavāroṅkī coṭase māre jākar yuddhasthalameṃ sadāke liye so gaye the |

സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—ആ യുദ്ധത്തിൽ പാദാതികളുടെ കൂട്ടങ്ങളും കുതിരകളും വധിക്കപ്പെട്ട് യുദ്ധഭൂമിയിൽ കിടന്നു. അനേകം അശ്വാരോഹികൾ അത്യുത്സാഹമായ തിടുക്കത്തിൽ പാദവീരന്മാരുടെ അടുത്തേക്ക് പാഞ്ഞുചെന്നപ്പോൾ, ആ പാദവീരന്മാരുടെ കൈകളാൽ തന്നെ വധിക്കപ്പെട്ടു; അതുപോലെ പാദാതികളുടെ കൂട്ടങ്ങളും അശ്വാരോഹികളുടെ പ്രഹാരങ്ങളിൽ വീണു, യുദ്ധസ്ഥലത്ത് എന്നേക്കുമായി ഉറങ്ങുന്നതുപോലെ കിടന്നു. ഈ ദൃശ്യം യുദ്ധത്തിന്റെ പരസ്പര-നാശകര സ്വഭാവം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു—അധൈര്യവും ആക്രമണവൃത്തിയും വേഗത്തിൽ തന്നെ നാശകാരണമാകുന്നു.

सादिश्रिःSādiśrī (a proper name/epithet)
सादिश्रिः:
Karta
TypeNoun
Rootसादिश्रि (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative, Singular
पत्ति-संघाःgroups of foot-soldiers
पत्ति-संघाः:
Karta
TypeNoun
Rootपत्ति + संघ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
अश्वाःhorses / cavalrymen (by metonymy)
अश्वाः:
Karta
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
निहताःslain
निहताः:
Karta
TypeAdjective
Rootनि-हन् (धातु) → निहत (कृदन्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
युधिin battle
युधि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुध् (प्रातिपदिक: युध्/युधि as locative form used adverbially)
FormFeminine, Locative, Singular
शेरतेlie (down)
शेरते:
TypeVerb
Rootशी (धातु)
FormPresent, Third, Plural, Ātmanepada

संजय उवाच

S
Sanjaya
I
infantry (pādātā/patti)
C
cavalry (horsemen)
H
horses
B
battlefield (yuddhasthala)