Adhyāya 17 — गजयुद्ध-वृत्तान्तः, सहदेव-दुःशासन-संघर्षः, नकुल-कर्ण-समागमः
Elephant-battle account; Sahadeva–Duhshasana clash; Nakula–Karna encounter
स मागधानां प्रवरो$ड्कुशग्रहे ग्रहेडप्रसह्ो विकचो यथा ग्रह: । सपत्नसेनां प्रममाथ दारुणो महीं समग्रां विकचो यथा ग्रह:,मागध वीरोंमें सर्वश्रेष्ठ दण्डधार अंकुश धारण करके हाथीद्वारा युद्ध करनेमें अपना सानी नहीं रखते थे। जैसे ग्रहोंमें केतुग्रहका वेग असहां होता है, उसी प्रकार उनका आक्रमण भी शत्रुओंके लिये असहनीय था। जैसे धूमकेतु नामक उत्पातग्रह सम्पूर्ण भूमण्डलके लिये अनिष्टकारक होता है, उसी प्रकार उस भयंकर वीरने वहाँ शत्रुओंकी सम्पूर्ण सेनाको मथ डाला
sa māgadhānāṁ pravaro 'ṅkuśagrahe grahe 'prasaho vikaco yathā grahaḥ | sapatnasenāṁ pramamātha dāruṇo mahīṁ samagrāṁ vikaco yathā grahaḥ ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—മഗധവീരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ദണ്ഡധാരൻ അങ്കുശം കൈവശം വച്ച്, ഗജയുദ്ധത്തിൽ അപരിമിതനും മഹാബലവാനുമായിരുന്നു. ഗ്രഹങ്ങളിൽ ധൂമകേതുവിനെപ്പോലെ അസഹ്യവേഗത്തിൽ പാഞ്ഞെത്തി, ആ ഭീകരവീരൻ ശത്രുസേനയെ മഥിച്ചു—ധൂമകേതു സർവ്വഭൂമിക്കുമുള്ള അനർത്ഥംപോലെ.
संजय उवाच