Shloka 186
Adhyāya 70: Sātyaki’s Arrow-Display and the Bhūriśravas Engagement; Twilight Withdrawal
वैश्यांश्वाप्यूरूतो राजन् शूद्रान् वै पादतस्तथा । इन कमलनयन भगवान्से बढ़कर दूसरा कोई तत्त्व न हुआ है
vaiśyāṁś cāpy ūrutaḥ rājan śūdrān vai pādataḥ tathā |
രാജാവേ! അവൻ തന്റെ ഊരുകളിൽ നിന്ന് വൈശ്യരെയും, തന്റെ പാദങ്ങളിൽ നിന്ന് ശൂദ്രരെയും സൃഷ്ടിച്ചു. ഇങ്ങനെ കമലനയനനായ പരമേശ്വരൻ തന്റെ മുഖത്തിൽ നിന്ന് ബ്രാഹ്മണരെയും, ഇരുഭുജങ്ങളിൽ നിന്ന് ക്ഷത്രിയരെയും, ഊരുകളിൽ നിന്ന് വൈശ്യരെയും, പാദങ്ങളിൽ നിന്ന് ശൂദ്രരെയും പ്രസവിപ്പിച്ചു।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse presents the four varṇas as originating from a single divine source, framing social duties as parts of an overarching cosmic dharma; it encourages respect for the ethical order and role-based responsibilities within society.
Bhīṣma is instructing the king on dharma and the structure of society, explaining a traditional cosmological account in which the Lord manifests Brāhmaṇas, Kṣatriyas, Vaiśyas, and Śūdras from different parts of His body.