Shloka 8

भीष्मपर्व — अध्याय २: संजयस्य दिव्यदृष्टिप्रदानम् तथा निमित्तवर्णनम्

Granting Sañjaya Divine Sight and the Description of Omens

Devanagari script

वैशम्पायन उवाच एतस्मिन्‌ नेच्छति द्रष्टूं संग्रामं श्रोतुमिच्छति । वराणामीश्वरो व्यास: संजयाय वरं ददौ,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! व्यासजीने देखा, धृतराष्ट्र युद्धका दृश्य देखना तो नहीं चाहता, परंतु उसका पूरा समाचार सुनना चाहता है। तब वर देनेमें समर्थ उन महर्षिने संजयको वर देते हुए कहा--

Translation

വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—ജനമേജയാ! ധൃതരാഷ്ട്രൻ യുദ്ധദൃശ്യം കാണാൻ ഇച്ഛിക്കുന്നില്ല; എന്നാൽ അതിന്റെ മുഴുവൻ വാർത്ത കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു എന്നു വ്യാസൻ കണ്ടറിഞ്ഞു. അപ്പോൾ വരദാനത്തിൽ സമർത്ഥനായ മഹർഷി വ്യാസൻ സഞ്ജയനു വരം നൽകി പറഞ്ഞു.

Word by Word

वैशम्पायनःVaiśampāyana

उवाचsaid

एतस्मिन्in/at this (point, matter)

नnot

इच्छतिwishes

द्रष्टुम्to see

संग्रामम्battle

श्रोतुम्to hear

इच्छतिwishes

वराणाम्of boons

ईश्वरःlord/master (bestower)

व्यासःVyāsa

संजयायto Sañjaya

वरम्a boon

ददौgave

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes