Shloka 11
भीष्मरथाभिमुख्यं — Arjuna’s advance with Śikhaṇḍin; Duḥśāsana’s interception
महाराज! उनके सायकोंसे अत्यन्त घायल होनेके कारण वे रक्तप्रवाहसे नहा उठे और वसन्तऋतुमें पुष्पोंसे भरे हुए रक्ताशोककी भाँति शोभा पाने लगे ।। तान् प्रत्यविध्यद् गाड़ेयस्सत्रिभिस्त्रिभिरजिद्ागै: । ट्रुपदस्य च भल्लेन धनुश्चिच्छेद मारिष,आर्य! उस समय गंगानन्दन भीष्मने उन सबको तीन-तीन सीधे जानेवाले बाणोंसे घायल कर दिया और एक भल्लके द्वारा द्रपदका धनुष काट दिया
sañjaya uvāca | mahārāja! teṣāṃ sāyakair atyanta-ghātatvāt te rudhira-pravāhena snātā iva babhūvuḥ, vasantar̥tau puṣpa-bharita-raktāśoka iva śobhāṃ lebhire || tān pratyavidhyad gāṅgeyaḥ sa-tribhis tribhir ajihmagaiḥ | drupadasya ca bhallena dhanuś ciccheda mārīṣa ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാവേ! ആ അമ്പുകളാൽ അത്യന്തം മുറിവേറ്റ അവർ രക്തധാരകളിൽ കുളിച്ചവരെപ്പോലെ തോന്നി; വസന്തത്തിൽ പുഷ്പഭാരിതമായ രക്താശോകവൃക്ഷങ്ങളെപ്പോലെ ദീപ്തി നേടി. അപ്പോൾ ഗംഗാനന്ദനൻ ഭീഷ്മൻ അവരൊരൊരുത്തരെയും മൂന്നു മൂന്നു നേരെ പായുന്ന ശരംകൊണ്ട് കുത്തിവെച്ചു; ഒരു ഭല്ലംകൊണ്ട് ദ്രുപദന്റെ ധനുസ്സും മുറിച്ചുകളഞ്ഞു.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya code in war: skill and firmness are expected, yet actions often remain within recognizable battlefield norms—such as disabling an opponent by cutting the bow. It also shows how epic poetry frames even grim violence through aesthetic imagery, inviting reflection on duty, restraint, and the cost of conflict.
Sanjaya describes warriors badly wounded and drenched in blood, likened to red aśoka trees in spring. Bhīṣma then counterattacks, striking each opponent with three straight arrows, and specifically severs King Drupada’s bow with a bhalla, effectively disarming him.