Shloka 56

अश्वमेधीयस्य हयस्य दक्षिणापश्चिमगमनम् — The Sacrificial Horse’s Southern and Western Circuit

Devanagari script

क्षुरैगाण्डीवनिर्मुक्ति्नातियत्नादिवार्जुन: । वे गाण्डीव धनुषसे छूटे हुए तेज धारवाले धुरोंसे बिना परिश्रमके ही उनके मस्तक काटने लगे

Transliteration

Vaiśampāyana uvāca: kṣuraiḥ gāṇḍīva-nirmuktaiḥ nāti-yatnād iva Arjunaḥ | te gāṇḍīva-dhanuṣaḥ chūṭe huye teja-dhāra-vāle dhurōṃ se binā pariśrama ke hī unke mastak kāṭne lage |

Translation

വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—ഗാണ്ഡീവത്തിൽ നിന്നു വിട്ട ക്ഷുരധാര അസ്ത്രങ്ങളാൽ അർജുനൻ പ്രായം പരിശ്രമമില്ലാതെ തന്നെ യുദ്ധത്തിൽ അവരുടെ ശിരസ്സുകൾ ഛേദിച്ചു വീഴ്ത്താൻ തുടങ്ങി.

Word by Word

क्षुरैःwith razors; with sharp blades

गाण्डीव-निर्मुक्तैःreleased from (the bow) Gāṇḍīva

अतियत्नात्from excessive effort; with great exertion (as a point of comparison)

इवas if; like

अर्जुनःArjuna

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Arjuna

Gāṇḍīva (bow)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes