Shloka 31
Marutta Seeks a Priest: Bṛhaspati’s Refusal and Nārada’s Guidance to Saṃvarta
Chapter 6
Devanagari script
सचतंविजने दृष्टवा पांसुभि: कर्दमेन च । श्लेष्मणा चैव राजानं छीवनैश्व समाकिरत्,एकान्तमें पहुँचनेपर राजाको अपने पीछे-पीछे आते देख संवर्तने उनपर धूल फेंकी, कीचड़ उछाला तथा थूक और खखार डाल दिये
Transliteration
sa ca taṁ vijane dṛṣṭvā pāṁsubhiḥ kardamena ca | śleṣmaṇā caiva rājānaṁ chīvanaiś ca samākirat ||
Translation
ഏകാന്തസ്ഥലത്ത് രാജാവ് പിന്നാലെ വരുന്നതു കണ്ട സംവർതൻ അവന്റെ മേൽ പൊടി വിതറി, ചെളി തെറിപ്പിച്ചു; കഫവും തുപ്പലും മറ്റും എറിഞ്ഞ് രാജാവിനെ മലിനമാക്കി.
Word by Word
सचतम्following, accompanying
सचतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसचत् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
विजनेin a lonely/solitary place
विजने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविजन (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative, Singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
पांसुभिःwith dust
पांसुभिः:
Karana
TypeNoun
Rootपांसु (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Plural
कर्दमेनwith mud
कर्दमेन:
Karana
TypeNoun
Rootकर्दम (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
श्लेष्मणाwith phlegm/spittle
श्लेष्मणा:
Karana
TypeNoun
Rootश्लेष्मन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
राजानम्the king
राजानम्:
Karma
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
छीवनैःwith spittings/sputum
छीवनैः:
Karana
TypeNoun
Rootछीवन (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
समाकिरत्he covered/sprinkled (over)
समाकिरत्:
TypeVerb
Rootसम् + आ + कृ (धातु)
FormImperfect (लङ्), Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
व्यास उवाच
Characters & Entities
V
VyāsaS
SaṁvartaT
the King (rājā)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes