Shloka 9
सव्वन्ननार्थयुक्तां श्व सर्वान् प्रत्यक्षहेतुकान् यतः परं न विद्येत ततो<भ्यासे भविष्यति,वे सभी प्रत्यक्ष प्रतीत होनेवाले पदार्थ वास्तविक अर्थयुक्त नहीं हो सकते। जिससे पर कुछ भी नहीं है, उसका साक्षात्कार तो “नेति-नेति” अर्थात् यह भी नहीं, यह भी नहीं--इस अभ्यासके अन्तमें ही होगा
sarvān anarthayuktān ca sarvān pratyakṣa-hetukān | yato paraṃ na vidyeta tato 'bhyāse bhaviṣyati ||
പ്രത്യക്ഷമായി തോന്നുകയും പ്രത്യക്ഷകാരണങ്ങളാൽ നിലകൊള്ളുന്നതായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന വസ്തുക്കൾ എല്ലാം പരമാർത്ഥത്തിൽ അർത്ഥയുക്തമല്ല. അതിനപ്പുറം ഒന്നുമില്ലാത്ത അതിന്റെ സാക്ഷാത്കാരം ‘നേതി-നേതി’—ഇതുമല്ല, അതുമല്ല—എന്ന നിഷേധാഭ്യാസത്തിന്റെ പര്യവസാനത്തിലാണ് ഉദിക്കുന്നത്.
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Sense-perceived, causally explained phenomena do not yield ultimate meaning; the Supreme Reality—beyond which nothing exists—is realized only through sustained spiritual practice, especially the discriminative negation of all limited identifications (‘neti-neti’).
A Brahmin speaker instructs the listener in a contemplative, Upanishadic mode, shifting attention away from the apparent certainty of the perceptible world toward disciplined practice that culminates in direct realization of the highest principle.