Shloka 25
Dehānta (Cyavana) and Upapatti: Kāśyapa’s Questions and the Siddha’s Account of Death, Pain, and Karmic Re-embodiment
तैरेव न विजानाति प्राणानाहारसम्भवान् | तत्रैव कुरुते काये यः स जीव: सनातन:
taireva na vijānāti prāṇān āhāra-sambhavān | tatraiva kurute kāye yaḥ sa jīvaḥ sanātanaḥ ||
രൂപം, രസം മുതലായ വിഷയങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന അതേ ഇന്ദ്രിയങ്ങളാൽ തന്നെ, ആഹാരത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ച് ആഹാരത്താൽ പോഷിക്കപ്പെടുന്ന പ്രാണങ്ങളെ അവൻ അറിയുന്നില്ല. എങ്കിലും ഈ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ വസിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നവൻ സനാതന ജീവൻ തന്നെയാണ്.
सिद्ध उवाच
Educational Q&A
Sense-organs engage with external objects, but they do not reveal the inner principle that animates the body. The verse distinguishes the nourishment-dependent prāṇas from the deeper, enduring agent within—the eternal jīva—encouraging inward discernment rather than mere sensory living.
A Siddha (perfected being) is instructing about the nature of embodied existence: how the self, while operating through senses, remains distinct from the bodily processes (like prāṇa supported by food) and should be recognized as the true inner doer within the body.