Shloka 31

अध्याय ९ — धृतराष्ट्रस्य युधिष्ठिरं प्रति राजनित्युपदेशः

Dhṛtarāṣṭra’s Counsel on Royal Policy to Yudhiṣṭhira

Devanagari script

युयुधानेन वीरेण धृष्टद्युम्नेन चैव ह । चतुर्भि: पाण्डुपुत्रैश्न भीमार्जुनयमैस्तथा,“महाराज! उस युद्धमें अठारह अक्षौहिणी सेनाएँ एकत्र हुई थीं; किंतु कौरवपक्षके प्रधान योद्धा भीष्म, द्रोण, कृपाचार्य आदि तथा महामना कर्णने एवं पाण्डवदलके प्रमुख वीर सात्यकि, धृष्टद्युम्न, भीमसेन, अर्जुन, नकुल और सहदेव आदिने अठारह दिनोंमें ही सबका संहार कर डाला”

Transliteration

vaiśampāyana uvāca |

yuyudhānena vīreṇa dhṛṣṭadyumnena caiva ha |

catūrbhiḥ pāṇḍuputraiś ca bhīmārjunayamaiḥ tathā ||

Translation

വീരനായ യുയുധാനൻ (സാത്യകി), ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ, കൂടാതെ പാണ്ഡുവിന്റെ നാല് പുത്രന്മാർ—ഭീമൻ, അർജുനൻ, യമജന്മാർ (നകുലൻ–സഹദേവൻ)—ഇവരാലും ആ മഹാസംഹാരം നടന്നു।

Word by Word

युयुधानेनby Yuyudhāna (Sātyaki)

वीरेणby the hero/brave one

धृष्टद्युम्नेनby Dhṛṣṭadyumna

चand

एवindeed/just

हindeed (emphatic particle)

चतुर्भिःby four

पाण्डुपुत्रैःby the sons of Pāṇḍu

भीमBhīma

अर्जुनArjuna

यमैःby the twins (Nakula and Sahadeva)

तथाthus/also

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Yuyudhāna (Sātyaki)

Dhṛṣṭadyumna

Pāṇḍuputras (sons of Pāṇḍu)

Bhīma

Arjuna

Nakula

Sahadeva

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes