Shloka 19
Suvarṇa-dāna: Kārttikeya’s Origin and the Defeat of Tāraka (सुवर्णदान-प्रसङ्गे कार्त्तिकेय-उत्पत्ति तथा तारकवधः)
Devanagari script
ततो यज्ञा: प्रवर्तन्ते हव्यं कव्यं च सर्वश:,“उन्हींसे यज्ञ सम्पन्न होते और हव्य-कव्यका भी सर्वथा निर्वाह होता है। सुरेश्वर! इन्हीं गौओंसे दूध, दही और घी प्राप्त होते हैं। ये गौएँ बड़ी पवित्र होती हैं। बैल भूख-प्याससे पीड़ित होकर भी नाना प्रकारके बोझ ढोते रहते हैं
Translation
അതിനാൽ അവയാൽ തന്നെയാണ് യജ്ഞങ്ങൾ പ്രവൃത്തമാകുന്നത്; ഹവ്യവും കവ്യവും—ഇരണ്ടും സർവ്വവിധം നിർവഹിക്കപ്പെടുന്നു.
Word by Word
ततःthereupon/from that
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Formअव्यय
यज्ञाःsacrifices
यज्ञाः:
Karta
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रवर्तन्तेproceed/are carried on
प्रवर्तन्ते:
TypeVerb
Rootप्र√वृत् (वर्तते)
FormPresent, Ātmanepada, 3rd person, Plural
हव्यम्havis (offering to gods)
हव्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootहव्य
FormNeuter, Nominative, Singular
कव्यम्kavya (offering to ancestors)
कव्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootकव्य
FormNeuter, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Formअव्यय
सर्वशःin every way/entirely
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः (सर्व-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Formअव्यय
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes