Shloka 53
न कृशां नापवत्सां वा वन्ध्यां रोगान्वितां तथा । नव्यंगां न परिश्रान्तां दद्याद् गां ब्राह्मणाय वै,जो दुबली हो, जिसका बछड़ा मर गया हो तथा जो ठाँठ, रोगिणी, किसी अंगसे हीन और थकी हुई (बूढ़ी) हो, ऐसी गौ ब्राह्मणको नहीं देनी चाहिये
na kṛśāṃ nāpavatsāṃ vā vandhyāṃ rogānvitāṃ tathā | navy-aṅgāṃ na pariśrāntāṃ dadyād gāṃ brāhmaṇāya vai ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ബ്രാഹ്മണന് പശു ദാനം ചെയ്യുമ്പോൾ ക്ഷീണിച്ച, കിടാവിനെ നഷ്ടപ്പെട്ട, വന്ധ്യ, രോഗബാധിത, വികലാംഗ, അല്ലെങ്കിൽ വാർദ്ധക്യത്താൽ അതിയായി ക്ഷീണിച്ച പശുവിനെ നൽകരുത്. ധർമ്മത്തെ ആദരിച്ച് നൽകുന്ന ദാനം ഉത്തമവും ഹിതകരവും ആയിരിക്കണം; ഭാരമാകരുത്.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A righteous gift should be genuinely beneficial and respectful; offering a weak, barren, diseased, deformed, or exhausted cow to a Brāhmaṇa is improper because it turns charity into a burden and undermines the ethical intent of dāna.
In the Anuśāsana Parva’s instruction on dharma, Bhīṣma lays down practical rules for charitable giving—specifically, standards for donating cows—emphasizing suitability and integrity in offerings to Brāhmaṇas.