Shloka 15
Nṛga-upākhyāna: Brāhmaṇa-sva and the Consequence of Misappropriated Gift-Cattle (कृकलास-रूपे नृगोपाख्यानम्)
अतः तिलदान सब दानोंसे बढ़कर है। तिलदान यहाँ सब दानोंमें अक्षय फल देनेवाला बताया जाता है ।।
ucchinne tu purā havye kuśikarṣiḥ parantapaḥ | tilair agni-trayaṁ hutvā prāptavān gatim uttamām ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—അതുകൊണ്ട് തിലദാനം എല്ലാ ദാനങ്ങളിലുമെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠം; ഇവിടെ അതിനെ ‘അക്ഷയ’ ഫലം നൽകുന്നതായി പറയുന്നു. പുരാതനകാലത്ത് ഹവിസ് തീർന്നപ്പോൾ, പരന്തപനായ രാജർഷി കുശികൻ തിലകൊണ്ട് തന്നെ മൂന്നു അഗ്നികളിലും ആഹുതി അർപ്പിച്ച് അവയെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി; ആ പുണ്യത്താൽ അവൻ ഉത്തമഗതി പ്രാപിച്ചു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Sesame (tila) used in donation and fire-offering is praised as especially potent: even when standard oblations are unavailable, a sincere dharmic offering of tila can sustain ritual duty and yield enduring spiritual merit, culminating in ‘uttamā gati’ (the highest attainment).
Bhishma cites an ancient precedent: when the sacrificial havis was depleted, the royal sage Kuśika performed the required offerings using sesame seeds into the three sacred fires, satisfied them, and as a result attained the supreme state—supporting Bhishma’s praise of tiladāna and tila-offerings.