Shloka 17
Bhūmi-dānasya Māhātmya
The Pre-eminence of Land-Gift
तडागे यस्य गावस्तु पिबन्ति तृषिता जलम् | मृगपक्षिमनुष्याश्व सो5श्वमेधफलं लभेत्,जिसके तालाबमें प्यासी गौएँ पानी पीती हैं तथा मृग, पक्षी और मनुष्योंको भी जल सुलभ होता है, वह अश्वमेध यज्ञका फल पाता है
taḍāge yasya gāvas tu pibanti tṛṣitā jalam | mṛga-pakṣi-manuṣyāśva so ’śvamedha-phalaṁ labhet ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ആരുടെ കുളത്തിൽ ദാഹാർത്ത പശുക്കൾ ജലം കുടിക്കുമോ, കൂടാതെ മൃഗങ്ങൾക്കും പക്ഷികൾക്കും മനുഷ്യർക്കും കുതിരകൾക്കും ജലം എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകുമോ, അവൻ അശ്വമേധയാഗഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Providing accessible water to all beings—cows, animals, birds, humans, and horses—is presented as an exceptionally high form of dharma, yielding merit comparable to the grand Aśvamedha sacrifice. The verse prioritizes compassionate, life-sustaining public service over mere ritual grandeur.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and the fruits of charitable acts. Here he praises the construction or maintenance of a pond that relieves thirst for many beings, declaring its spiritual reward to be as great as that of an Aśvamedha.