Shloka 24
Adhyāya 57: Tapas–Dāna Phala
On the Fruits of Austerity and Giving
कुशवल्मीकभूयिष्ठं बभूव च यथा पुरा । ततः स राजा कुशिक: सभार्यस्तेन कर्मणा,वहाँ पहलेके ही समान कुश और बाँबीकी अधिकता हो गयी। तत्पश्चात् पत्नीसहित राजा कुशिक ऋषिका वह महान् अद्भुत प्रभाव देखकर उनके उस कार्यसे बड़े विस्मयको प्राप्त हुए। इसके बाद हर्षमग्न हुए कुशिकने अपनी पत्नीसे कहा--
kuśa-valmīka-bhūyiṣṭhaṃ babhūva ca yathā purā | tataḥ sa rājā kuśikaḥ sa-bhāryas tena karmaṇā |
ആ സ്ഥലം മുമ്പുപോലെ തന്നെ വീണ്ടും കുശപ്പുല്ലും വാൽമീകങ്ങളും (ചീണ്ടിപ്പുറ്റുകൾ) നിറഞ്ഞു കട്ടിയായി. ആ പ്രവൃത്തിയാൽ ഉണ്ടായ അത്ഭുതപ്രഭാവം കണ്ട രാജാവ് കുശികൻ റാണിയോടുകൂടെ മഹാവിസ്മയത്തിലായി.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how a single deed can produce striking, observable results, prompting humility and wonder in even a king; it frames ethical attention to action (karma) and its consequences within a sacred, ritual-tinged setting.
The scene returns to a place that becomes overgrown again with kuśa grass and ant-hills as it once was; King Kuśika and his queen witness this extraordinary outcome caused by the preceding act and are filled with amazement.