Shloka 24
तदगोत्रबन्धुजं तस्य कुर्यात् संस्कारमच्युत । अथ देया तु कन्या स्यात् तद्वर्णस्य युधिछ्िर,धर्मसे कभी च्युत न होनेवाले युधिष्ठिर! पालक पिताके सगोत्र बन्धुओंका जैसा संस्कार होता हो वैसा ही उसका भी करना चाहिये, तथा उसी वर्णकी कन्याके साथ उसका विवाह भी कर देना चाहिये
tad-agotra-bandhujaṁ tasya kuryāt saṁskāram acyuta | atha deyā tu kanyā syāt tad-varṇasya yudhiṣṭhira ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു— ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് ഒരിക്കലും ച്യുതനാകാത്ത യുധിഷ്ഠിരാ! രക്ഷിതാവായ പിതാവിന്റെ സഗോത്രബന്ധുക്കൾക്ക് എങ്ങനെ സംസ്കാരങ്ങൾ നടത്തപ്പെടുന്നുവോ അതുപോലെ തന്നെ ഇവന്റെയും നടത്തണം; തുടർന്ന് അതേ വർണ്ണത്തിലെ കന്യയെ അവനു വിവാഹാർത്ഥം നൽകണം.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches that a dependent or fostered person should be integrated into the guardian’s kin-structure through appropriate saṁskāras, and then settled in life through a socially appropriate marriage within the same varṇa—emphasizing orderly dharma, social responsibility, and continuity of rites.
In Anushasana Parva, Bhishma is instructing Yudhishthira on dharma and proper conduct. Here he gives a practical rule: perform the customary rites for someone under one’s care as one would for one’s own same-gotra relatives, and arrange a suitable marriage for him within the same varṇa.