Shloka 54
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
तत्पाणिग्रहणात् पूर्वमन्तरं यत्र वर्तते । सर्वमड्रलमन्त्रं वै मृषावादस्तु पातक:,'किन्हींके मतमें अक्षतयोनि कन््याको स्वीकार करनेका अधिकार है। दूसरोंके मतमें यह मन्दप्रवृत्ति--अवैध कार्य है। इस प्रकार जो विवाद करते हैं, वे अन्तमें इसी निश्चयपर पहुँचते हैं कि कन्याका पाणिग्रहण होनेसे पहलेका वैवाहिक मंगलाचार और मन्त्रप्रयोग हो जानेपर भी जहाँ अन्तर या व्यवधान पड़ जाय; अर्थात् अयोग्य वरको छोड़कर किसी दूसरे योग्य वरके साथ कन्या ब्याह दी जाय तो दाताको केवल मिथ्याभाषणका पाप लगता है (पाणिग्रहणसे पूर्व कन्या विवाहित नहीं मानी जाती है)
tat-pāṇigrahaṇāt pūrvam antaraṃ yatra vartate | sarva-maṅgala-mantraṃ vai mṛṣāvādas tu pātakaḥ ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—പാണിഗ്രഹണത്തിന് മുമ്പ് എവിടെയെങ്കിലും ഇടവേളയോ തടസ്സമോ സംഭവിച്ചാൽ—സകല മംഗളകർമ്മങ്ങളും മന്ത്രപ്രയോഗങ്ങളും കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും—അപ്പോൾ കന്യയെ മറ്റൊരു യോഗ്യനായ വരന് നൽകുകയാണെങ്കിൽ, ദാതാവിന് (രക്ഷിതാവിന്) മിഥ്യാഭാഷണത്തിന്റെ പാപം മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ।
भीष्य उवाच