Shloka 153
Pūjya-namaskārya-prakaraṇa
On Those Worthy of Honor and Salutation
ब्राह्म॒ण्यं यो न जानीते धनं लब्ध्वेव दुर्लभम् । वह पापियोंसे भी बढ़कर अत्यन्त पापी और उनमें भी अधम ही है, जो दुर्लभ धनकी भाँति ब्राह्मणत्वको पाकर भी उसके महत्त्वको नहीं समझता है
brāhmaṇyaṁ yo na jānīte dhanaṁ labdhveva durlabham | sa pāpīyo 'pi pāpīyān atyanta-pāpī ca teṣv api adhamaḥ ||
മാതംഗൻ പറഞ്ഞു—ദുര്ലഭധനം ലഭിച്ചതുപോലെ ബ്രാഹ്മണത്വം ലഭിച്ചിട്ടും അതിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂല്യം തിരിച്ചറിയാത്തവൻ പാപികളേക്കാൾ പോലും അധികം പാപി, അത്യന്തം പാപി, അവരിൽ പോലും അധമൻ. പ്രയാസത്തോടെ ലഭിച്ച ഈ ആത്മീയ പ്രത്യേകാവകാശം കൈവന്നിട്ടും അതിന്റെ അർത്ഥം ഗ്രഹിക്കാതിരിക്കുക മഹാപതനമാണ്.
मतंग उवाच
Educational Q&A
Brāhmaṇahood is portrayed as a rare, precious attainment that carries ethical and spiritual responsibility; failing to understand and live up to its significance is condemned as a deeper wrongdoing than ordinary sin.
In Anuśāsana Parva’s instructional setting, the sage Matanga delivers a moral judgment: he rebukes those who, despite attaining the status associated with a brāhmaṇa, do not grasp its true value and obligations.